Europa: tussen oost en west
Wat is dat eigenlijk voor volk, dat daar in dat oosten tot helemaal ver in het oosten zich uitstrekt en waar wij geen verwantschap mee hebben? Natuurlijk hebben zij ook een hoofd, romp, armen en benen, maar de innerlijke wereld waarin ze leven is echt oosters. En oosters is echt iets anders dan westers. We kunnen niet blijven nivelleren en globaliseren als we niet tegelijkertijd ook begrip opbrengen voor dat zo heel andere, wat ook tot onze wereld behoort.
Leer Denken! en de zoektocht naar vrijheid
De mens is niet alleen uiterlijk constant in ontwikkeling, maar ook in het innerlijk van de mens is steeds een ontwikkeling gaande. Deze crisis biedt een bijzondere gelegenheid om onze blik op dat zich ontwikkelende innerlijk te richten. Vragen over wat goed of juist is, wat waarheid is, wat waarachtigheid is, wat de waarde van de mens is en wat moraliteit is, zijn vragen die juist nu onder de mensen zo prangend leven. Een van de vragen is die over de vrijheid en onvrijheid.
Waarheid wordt pas waardevol door wijsheid in het handelen
Waarheid wordt pas waardevol als er wijsheid is in het handelen. Je zekerheid met betrekking tot het waarachtige standpunt wordt namelijk pas gevonden, doordat je de moed hebt gehad om ook andere standpunten in te nemen en die ook werkelijk mee te denken. Het uitsluitend innemen van je eigen standpunt, zonder die van je medemens op een eerlijke manier op waarde te beoordelen, is in de eerste plaats volkomen liefdeloos. Want in de standpunten, oordelen en overwegingen van de ander, zul je ook veel van waarde tegenkomen. Door de liefde komen de mensen tot elkaar, dat maakt ons broeders en zusters.
De opgave van de Europese mensheid
Je kunt uiteraard op heel verschillende manieren bepaalde tendensen in de wereld proberen tegen te gaan, af te buigen, om te vormen enzovoort. We kunnen de straat op gaan, revolutie ontketenen, we kunnen met vlaggetjes wapperen, we kunnen van alles en nog wat, maar wie brengt ons inzicht in het antwoord van de bezinning op de vraag: wat is nu eigenlijk de opgave van de Europese mensheid? Waar ligt onze kracht? Wat is de bedoeling dat wij in deze cultuurperiode tot ontwikkeling brengen?
Leer Denken! en hoe daarmee te beginnen
We denken dat we denken omdat we gedachten hebben en omdat we kunnen leren. Je kunt heel veel in je opnemen en dat kun je in je geheugen stoppen en dat kun je misschien ook nog wel reproduceren, dus je denkt: Ja, ik kan heus wel denken! En je hebt je ook in de loop van je leven meningen en oordelen gevormd en daarvan meen je ook dat je die zelf hebt gevormd, dus je hebt een gevoel dat je toch in een rijke hoeveelheid gedachten leeft die echt wel van jou zijn. Wij mensen, en daar reken ik mezelf ook toe, bouwen door milieu, door opvoeding, door aanleg, door alles wat je in je leven meemaakt, inderdaad een heel stelsel van gedachten, van meningen en oordelen op, maar dat die nou echt van jezelf zijn, dat kun je toch eigenlijk echt niet zeggen. Als je begint met een weg naar zelfkennis op dat gebied moet je onderzoeken: hoe zit dat nou eigenlijk met de meningen en de oordelen die ik heb?
Intellectualiteit
Voordracht Arnhem 19-11-2019, deel 4.
Je ziet daar nu al heel veel van gebeuren. Europa meent dat het achterloopt in de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie. Amerika is daar heel ver mee. Maar de Amerikanen beklagen zich erover dat er steeds minder studenten zijn die zin hebben om dat vak als studierichting kiezen. Anders is het in het oosten, bijvoorbeeld in China. Daar is het een zeer geliefde studierichting en de Chinezen kunnen ook heel hard en heel gedisciplineerd studeren met afzien van alle pretjes en geneugten. Duidelijk is dat de idee iedere keer uit het westen komt. Maar er is geen volksaard zo ijverig als de volkeren in het Morgenland en zo zien we dat vanuit het oosten die kunstmatige intelligentie in feite met een nog veel sterkere macht oprukt dan die uit het westen komt. Europa loopt achter en Europa moet mee. Europa bezint zich niet op: is dit nu eigenlijk wel wat wij moeten doen? Wat moeten wij eigenlijk met onze intelligentie? Moeten we de kunstmatige intelligentie verder ontwikkelen of hebben wij een andere opgave hier, met betrekking tot de intelligentie. Nee, Europa moet mee.
Wat is de identiteit van Europa?
Binnen Europa zelf hebben we natuurlijk ook met groeperingen te maken, die in Europa de orde willen vormen en vervolgens ook handhaven. Er heeft een artikel gestaan in de Europäer, een blad dat zich veel moeite voor Europa doet, over twee bekende groeperingen die in Europa werkzaam zijn en die volgens Rudolf Steiner in de lagere rangorde, in de lagere graden lijnrecht tegenover elkaar staan, maar waarin, zodra de derde graad overstegen wordt, die twee groeperingen juist met elkaar samenwerken. Het zijn aan de ene kant de vrijmetselaars en aan de andere kant de Jezuïeten. Het interessante van dat artikel is, dat dat iets heel actueels brengt, namelijk:
Europa tussen Oost en West – deel 2
Je voelt als Europeaan dat er van alle kanten ernaar gestreefd wordt om Europa niet die wijde blik te geven en niet die mogelijkheid te geven om het licht dat opgaat in het Avondland te zoeken, maar te overschaduwen en weg te drukken en ervoor te zorgen dat Europa hooguit nog een beetje handeldrijft en verder zich met het geestesleven helemaal niet meer op zichzelf stelt, met het rechtsleven zich laat bepalen door allerlei buiten-Europese mogendheden en met het economische leven moet vechten, natuurlijk tegen de overmacht die van buiten komt, maar daar is dan nog wel een beetje plaats voor.
Europa tussen Oost en West
Op die avond hield ik een voordracht met de titel: Europa tussen Oost en West. Ik heb op die avond in zekere zin mijn hart uitgestort, nog geheel onwetend over wat ons te wachten stond in 2020. Omdat de oproep die ik daar gedaan heb nu dringender is dan ooit, publiceer ik de voordracht in een aantal afleveringen. Dit is het eerste deel.
Michael 2021
Lieve lezers, met een zekere trouw en volharding, mag ik wel zeggen, heb ik sinds 2014 wekelijks een tekst geschreven die dan op deze website werd gepubliceerd in het Nederlands, Duits en Engels. Ik heb dat jaren volgehouden totdat ik vorig jaar in augustus begonnen ben met het opnemen van video’s. Op den duur bleek het niet mogelijk om beide te combineren omdat je met enorme hoeveelheden tekst in verschillende talen wordt geconfronteerd. In het voorjaar rondom Pasen heb ik de laatste video opgenomen en daarna ook geen blogtekst meer geschreven. Het mag lijken alsof de trouw en de volharding plotseling aan een eind gekomen zijn, maar het is een catastrofe in mijn privéleven die gemaakt heeft dat ik niet meer verder kon opnemen of schrijven, ook geen seminars meer kon geven. En hoewel er intussen een verlichting is ontstaan zal het waarschijnlijk nog altijd niet mogelijk zijn om wekelijks een tekst te produceren. Maar omdat er steeds meer mensen vragen naar waar ik gebleven ben wil ik deze dag het Michael feest 2021 dan toch vieren met het publiceren van een tekst.